Aktualności

Europejski Rok Równych Szans dla Wszystkich 2007– dziedzictwo.


Zgodnie z rozdziałem III Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej zatytułowanym „Równość”, gdzie zawarł się cały system wartości Wspólnoty, wszystkie cechy człowieka, które mogłyby spowodować nierówne jego traktowanie przez prawo, są prawem zakazane: „zakazana jest wszelka dyskryminacja ze względu na płeć, rasę, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne, cechy genetyczne, język, religię lub światopogląd, opinie polityczne lub wszelkie inne, przynależność do mniejszości narodowej, majątek, urodzenie, niepełnosprawność, wiek, lub orientację seksualną”, a także „wszelką dyskryminacja ze względu na przynależność państwową”.[1]

Wszystkie te zróżnicowania kulturalne, religijne i językowe, stanowiące o specyfice Europy jako „wielkości w jedności”, są przez Unię doceniane i szanowane. Szczególnej trosce Wspólnoty podlegają zachowania równości mężczyzn i kobiet, prawa dziecka oraz prawa osób w podeszłym wieku i osób niepełnosprawnych do integracji w życiu społecznym.  Dotychczasowe ustawodawstwo antydyskryminacyjne stanowiące jeden z najbardziej obszernych zbiorów przepisów prawnych na świecie, to powód do dumy. Prawodawstwo
w znacznym stopniu przyczyniło się do zwiększenia poziomu gwarantowanej równości
i ochrony przed nierównościami i dyskryminacją w całej Unii Europejskiej. Ponadto spełnia rolę katalizatora rozwoju bardziej spójnego podejścia do równości i niedyskryminacji opartego na poszanowaniu praw.[2]

Jednak jak pokazuje rzeczywistość promocja równego traktowania oraz wprowadzanie prawa antydyskryminacyjnego wciąż nie wystarczają, gdyż same zapisy prawne nie generują automatycznie równości. W efekcie mieszkańcy Unii Europejskiej wciąż doświadczają dyskryminacji i nierównego traktowania w życiu codziennym. Unia ma więc nadal wiele do zrobienia - potrzebna jest zmiana w zachowaniu i mentalności Europejczyków. Coraz bardziej powszechna różnorodność stawia przed Europą nowe wyzwania, z którymi należy skutecznie się uporać, a jednocześnie docenić korzyści, jakie ze sobą niesie.

Zmiana sposobu myślenia oraz rozwiązanie problemu dyskryminacji we wszystkich dzie­dzinach życia społecznego to niezwykle trudne, rozłożone w czasie zadanie. Dlatego też logiczne jest, że walka z dyskryminacją przybiera w Unii formę niezwykle różnorodnych działań, w które anga­żuje się wielu różnych interesariuszy. Przykładem takiego nowatorskiego działania stał się ogłoszony przez Radę Unii Europejskiej[3], Europejski Rok Równych Szans dla Wszystkich (All different – all Equal) w kierunku Sprawiedliwego Społeczeństwa.

Projekt powstał w ramach Planu Działania na rzecz Równości Kobiet i Mężczyzn na lata 2006 – 2010 (A Roadmap of equality between women and men 2006- 2010)mającego na celu promowanie równości i przeciwdziałanie dyskryminacji w krajach UE.Plan wskazywał priorytetowe obszary i kierunki działań. Wśród takich działań jak: powstanie Europejskiego Instytutu Równości czy Programu Wspólnotowego PROGRESS, była inicjatywa, która szybko stała się jednym z najważniejszych projektów nowej strategii ramowej – Europejski Rok Równości 2007 (nazywany dalej Rokiem Równości).

Ogłoszenie 2007 roku - Europejskim Rokiem Równych Szans dla Wszystkich miało na celu podniesienie świadomości obywateli Unii Europejskiej w zakresie ich własnych praw do równego traktowania i do życia wolnego od dyskryminacji. W zamierzeniu pomysłodawców był to jednak, swoisty powrót do korzeni - przypomnienie o wspólnej wizji Europy, w której nikt nie jest dyskryminowany, oraz do potwierdzenia, że pełna równość szans jest niezbędna dla wzrostu, spójności, dobrobytu i pomyślności Europy i jej mieszkańców.

Rok Równości oficjalnie zainaugurowany został podczas pierwszego w historii Europejskiego Szczytu Równości w Berlinie 30 stycznia 2006 r. Uczestniczyło w nim
27 państw UE, a także Norwegia, Lichtenstein i Islandia. Spotkanie można określić historycznym – po raz pierwszy wysokiej rangi przedstawiciele państw członkowskich, partnerzy społeczni, przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego oraz organów europejskich do walki z dyskryminacją, spotkali się i ustalili w jaki sposób promować równe szanse w UE.[4] Konferencja była też okazją do zapoznania się z dotychczasowymi osiągnięciami Unii w dziedzinie walki z dyskryminacją z racji wieku, niepełnosprawności, płci, pochodzenia rasowego i etnicznego, religii oraz orientacji seksualnej.

Sama idea Europejskiego Roku Równych Szans zrodziła się w procesie konsultacji społecznych zainicjowanych w 2004 roku publikacją Zielonej Księgi[5] zatytułowanej "Równość i zakaz dyskryminacji w rozszerzonej UE", oraz na skutek przeprowadzonych na szczeblu unijnym badań ankietowych na temat zjawiska dyskryminacji.[6] Wyniki badania ujawniły, że ponad połowa Europejczyków uważa, iż podejmowane w ich kraju działania mające na celu walkę z dyskryminacją są niewystarczające, a znaczna większość respondentów odnosiła wrażenie, że dyskryminacja jest szeroko rozpowszechniona (64%).

Ponadto okazało się, że świadomość istnienia uregulowań prawnych w dziedzinie zapobiegania dyskryminacji (na tle płci, pochodzenia etnicznego lub rasowego, wieku, orientacji seksualnej, niepełnosprawności, religii lub przekonań) nie jest w Unii Europejskiej tak wysoka jak można by było przypuszczać - zaledwie jedna trzecia obywateli przyznała, że zna swoje prawa w sytuacji, gdyby stali się ofiarami dyskryminacji lub molestowania. Równocześnie w prawie wszystkich (z wyjątkiem czterech) państwach członkowskich większość osób stwierdziła, że inne pochodzenie etniczne niż większość ludności wzbogaca kulturę kraju. Znaczna większość wyraziła też zdanie, że powinno być więcej kobiet na stanowiskach kierowniczych (77%) oraz jako posłanek (72%).

Europejczycy w przeprowadzonym badaniu zgodnie zidentyfikowali dwa czynniki działające na niekorzyść osób poszukujących pracy: niepełnosprawność i wiek. Blisko 8 na 10 respondentów twierdziło, że osoba powyżej 50 roku życia posiadająca jednakowe kwalifikacje, co osoba posiadająca mniej niż 50 lat, ma mniejsze szanse na zatrudnienie lub awans, podobnie jak osoba niepełnosprawna w porównaniu do osoby sprawnej fizycznie.
W odniesieniu do sytuacji kobiet, wielu respondentów (68%) wyraziło pogląd, że pełnione przez nie obowiązki rodzinne są realną przeszkodą w uzyskiwaniu stanowisk kierowniczych - przekonanie takie okazało się szczególnie silne w Hiszpanii i Niemczech (w obu krajach 76%).

Konsultacje społeczne i badania ankietowe były też okazją do zdiagnozowania głównych przeszkód dla efektywnego wprowadzenia prawa UE dotyczącego kwestii równościowych w nowych krajach członkowskich. Wymieniono dwa podstawowe:

·         niepełne wdrożenie przepisów wspólnotowych w poszczególnych krajach członkowskich;

·         niska świadomość społeczna dotycząca zakazu dyskryminacji i możliwości prawnej obrony własnych praw.

To tylko niektóre wnioski płynące z badania, jednak wystarczające by mówić
o odczuwalnym deficycie równości szans w życiu codziennym Europejczyków. Badanie miało również pewien pozytywny aspekt – ogromna większość Europejczyków zadeklarowała gotowość na zmiany, na podjęcie przez Wspólnotę bardziej zdecydowanych środków w walce z uprzedzeniami, nietolerancją i nierównością.

W oparciu o wyniki badania, sformułowano główne cele Roku Równości. W skrócie można powiedzieć, że były nimi: informowanie obywateli o przysługujących im prawach do niedyskryminacji i równego traktowania, wspieranie równych szans dla wszystkich oraz podkreślanie korzyści płynących z różnorodności.

Szczegółowe założenia roku były następujące:

  • Uświadomienie ludziom przysługujących im praw do równego traktowania oraz życia wolnego od dyskryminacji bez względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub wiarę, niepełnosprawność, wiek oraz orientację seksualną;
  • Promowanie równych szans dla wszystkich;
  • Zainicjowanie szerszej debaty na temat korzyści płynących z różnorodności zarówno dla społeczeństw europejskich jak i poszczególnych jednostek.

Wszelkie działania inicjowane w ramach Roku Równości miały – zgodnie z  decyzją Parlamentu Europejskiego – opierać się na czterech podstawowych założeniach - prawa, reprezentacji, uznania i szacunku:

1.      Prawo– podnoszenie świadomości prawa do równości i zakazu dyskryminacji,
a także problemu dyskryminacji wielokrotnej.

  1. Reprezentacja– inicjowanie debaty na temat sposobów zwiększenia uczestnictwa dyskryminowanych grup w życiu społecznym, a także zrównoważonego uczestnictwa mężczyzn i kobiet.
  2. Uznanie– umożliwienie celebrowania różnorodności oraz równości.
  3. Szacunek– promocja bardziej spójnego społeczeństwa.

 

 

ad.1.Prawo

Wszyscy mieszkańcy Unii Europejskiej mają prawo do równego traktowania bez względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub wiarę, niepełnosprawność, wiek bądź orientację seksualną – to kluczowe hasło, które przyświecało działaniom Roku Równości. Działania były skierowane nie tylko do ogółu społeczeństwa, ale także do osób indywidualnych lub grup społecznych, które padały ofiarami dyskryminacji bądź były na nią potencjalnie narażone. Ważnym zadaniem było tu uświadomienie, że równy nie znaczy taki sam, czyli realizacja zasady równości musi uwzględniać różnice oraz różnorodność, tak by zapewnić każdemu możliwość pełnego korzystania z przysługujących praw do równego traktowania.

ad.2. Reprezentacja

Kobiety należą do mniejszości w parlamentach europejskich, a kobieta na stanowisku premiera rządu jest jeszcze rzadszym widokiem; osoby niepełnosprawne często odsuwane są na boczny tor. Rok 2007 miał w swym zamyśle zainicjować serię debat poświęconych sytuacji grup niewystarczająco reprezentowanych w społeczeństwie oraz wypracować sposoby zwiększenia ich udziału w życiu publicznym przy zapewnieniu równowagi między mężczyznami i kobietami we wszystkich sferach i poziomach. Szczególną rolę w tym kontekście przypisywano liderom biznesu oraz decydentom politycznym. Wszelkie działania podejmowano zgodnie z założeniem, że polityka równych szans nie powinna ograniczać się tylko i wyłącznie do walki z dyskryminacją, ale zapewnić poszczególnym jednostkom możliwość pełnego uczestnictwa w społeczeństwie na równych zasadach dla wszystkich.

Zwracano uwagę na istnienie w europejskim krajobrazie społeczności (np. Romowie) wykluczonych do tego stopnia, że konieczne są inicjatywy, mające na celu zmianę ich negatywnego wizerunku, głęboko zakorzenionego w społeczeństwie. Celowość podejmowania pozytywnych działań promujących równe szanse, owocowała wieloma debatami oraz przedsięwzięciami, realizowanymi w ciągu całego Roku.

ad.3. Uznanie

Kolejnym założeniem Roku było uświadomienie opinii publicznej oraz samym zainteresowanym, jak ważną rolę każda ze stron może odegrać w społeczeństwie bez względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub wyznanie, niepełnosprawność, wiek bądź orientację seksualną. Uznanie, podkreślenie wartości tych grup miało skutkować zaangażowaniem ogółu społeczeństwa do udziału w otwartej debacie na temat różnorodności, dając nowy bodziec do skutecznego zajęcia się sprawą dyskryminacji.

 

ad.4. Szacunek

W Roku Równości podejmowane były działania zmierzające do podniesienia świadomości wśród opinii publicznej oraz samych zainteresowanych na temat potrzeby wykorzenienia pokutujących przesądów, stereotypów i przemocy, a także promowania dobrych relacji pomiędzy wszystkimi członkami społeczeństwa (szczególnie młodymi ludźmi). Głównym zadaniem Roku w tej kwestii było szerzenie wiedzy i wartości, leżących u podstaw równego traktowania oraz walki z dyskryminacją.[7]

Unia Europejska podjęła misję promowania społeczeństwa otwartego i egalitarnego, zgodnego z elementarnymi wymogami sprawiedliwości społecznej, wedle której jest czymś niedopuszczalnym, by jedni dyskryminowali drugich i by jakaś część społeczeństwa, była wykluczona, lub gorzej traktowana w sferze publicznej i prywatnej. Europejski Rok Równych Szans dla Wszystkich miał być podwaliną, inicjatywą mającą przyspieszyć działania w walce z dyskryminacją na terenie UE. Aby działania w 2007 roku mogły dotrzeć do jak największej liczby Europejczyków i pozostawić trwały wpływ w terenie, w wydarzeniach brały udział władze szczebla centralnego,regionalnego i lokalnego, a działania przebiegały na trzech poziomach: europejskim, krajowym i regionalnym.

Przy okazji Roku Równości we wszystkich krajach Unii odbyły się setki konferencji, spotkań i warsztatów podczas których poruszany był problem nietolerancji. Jako najważniejsze wydarzenia Roku wymienia się: przejazd ciężarówki informacyjnej – w ciągu ponad pięcioletniej trasy, wynoszącej 72 tys. km, na 99 przystankach odwiedziło ją pół miliona osób; partnerstwo Roku Równych Szans z konkursem piosenki Eurowizji, dzięki któremu przesłanie kampanii dotarło do 100 milionów europejskich telewidzów oraz wspomniany pierwszy Szczyt Równości w czasie prezydencji niemieckiej. Ponadto około
1 miliona EUR przeznaczono na 19 projektów w zakresie integracji społecznej Romów, realizowanych w 12 krajach.

Około połowa z tysiąca działań odbywających się w ramach Roku Równych Szans na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym otrzymała dofinansowanie Komisji Europejskiej. Wśród tych projektów znalazło się m.in.: 47 różnych programów szkoleń
w zakresie antydyskryminacji, 31 badań lub sondaży oraz 21 konkursów dla szkół, przedsiębiorstw i dla ogółu społeczeństwa. W Austrii i Belgii odbyły się krajowe kampanie promocyjne, podczas gdy we Francji i na Cyprze wykorzystano największe młodzieżowe festiwale muzyczne, by szerzyć przesłanie na temat różnorodności. W Słowenii grupa ludzi, którzy odczuli kiedyś skutki dyskryminacji (tzw. „Twarze Roku”), odwiedzała szkoły, dzieląc się swoimi doświadczeniami. Natomiast na Litwie biuro rzecznika ds. równości szans otrzymało za swoje osiągnięcia w 2007 roku nominację do krajowej nagrody telewizyjnej.[8]

Rok Równych Szans umożliwił także ustanowienie nowych więzów partnerskich
i dialogu na rzecz propagowania równości szans. Po raz pierwszy państwa członkowskie opracowały krajowe strategie obejmujące wszystkie sześć przyczyn dyskryminacji, o których mowa w art. 13 Traktatu WE. Doprowadziło to do rozwoju dialogu między jednostkami rządowymi i ze społeczeństwem obywatelskimi oraz innymi podmiotami, często nawiązywanego po raz pierwszy.

W Polsce za projekt odpowiadał Departament ds. Kobiet, Rodziny i Przeciwdziałania Dyskryminacji w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej pod patronatem ówczesnej wicepremier pracy i polityki społecznej Joanny Kluzik – Rostkowskiej. Przy departamencie powołano Komitet Doradczy, w którego skład wchodziły takie organizacje jak: Centrum Kobiet, Stowarzyszenie Lambda Warszawa, Konfederacja Pracodawców Polskich, Ogólnopolskie Porozumienie Związków Zawodowych i wiele innych. Do zadań Komitetu należało:

·         Uczestnictwo w opracowaniu strategii wdrażania ERRSW 2007 w Polsce,
w szczególności Krajowej Strategii Organizacji ERRSW 2007;

·         Uczestnictwo w monitorowaniu realizacji projektów przyczyniających się do urzeczywistnienia ERRSW i przekazanie ministrowi pracy opinii w tej sprawie przez czas przygotowań i realizacji zadań związanych z obchodami ERRSW 2007;

·         Rekomendowanie ministrowi propozycji zmian zapisów w dokumentach dotyczących wdrażania w Polsce celów ERRSW 2007;

·         Zgłaszanie ministrowi propozycji zmian w sposobie realizacji w Polsce celów ERRSW 2007;

·         Uczestnictwo członków Komitetu w roli obserwatora w posiedzeniu zespołu rekomendującego ocenione wniosku o dofinansowanie projektów mających za zadanie realizacje celów ERRSW 2007.

Współpraca organizacji skupionych w Komitecie Doradczym, zaowocowała przygotowaniem Strategii Europejskiego Roku Równości w Polsce.  Strategia zakładała podejmowanie w tym okresie działań skoncentrowanych na oddziaływaniu świadomościowym m.in. poprzez: konferencje, akcje promocyjne, informacyjne i edukacyjne oraz badania i sondaże. Działania obejmowały ponadto projekty takie jak: nagrody za nowatorskiestrategie różnorodnościdla przedsiębiorstw prywatnych i publicznych; przeprowadzanie w szkołach pisemnych konkursów na temat szacunku i tolerancji; szkolenia dla mediów w dziedzinach związanych ze zwalczaniem dyskryminacji.Wiele organizacji mogło pozyskać dofinansowanie swych działań - zostało wybranych 158 projektów organizacji pozarządowych, szkół itp., wyłonionych w wyniku konkursu.

Wszystkie te wydarzenia angażowały przede wszystkim osoby i organizacje posiadające największy wpływ na powodzenie tych działań - związki zawodowe, pracodawców, organizacje pozarządowe, grupy młodzieżowe, organizacje reprezentujące osoby zmagające się z nierównym traktowaniem oraz władze lokalne i regionalne.  

Europejski Rok Równych Szans dla Wszyst­kich 2007 był ważnym wydarzeniem
i nadał tema­tyce równości najwyższy priorytet polityczny w UE. Jednak należy podkreślić, iż mimo podejmowanych inicjatyw, Rok Równości przeszedł w Polsce bez większego echa. Tym bardziej warto wspomnieć o działaniach miasta Nysa, które zebrało pokłosie Roku Równości, jako pierwsze w kraju podpisując Europejską Kartę Równości Kobiet i Mężczyzn w Środowisku Lokalnym. Jest to dokument opracowany przez Radę Gmin i Regionów Europy (stowarzyszenie samorządowe działające przy Radzie Europy) i proklamowany
w maju 2006 roku w Innsbrucku.[9]

Dokument jest adresowany do samorządów lokalnych i regionalnych w Europie
i rekomendowany przez Radę Europy i Komitet Regionów do podpisania. Podpisanie Karty to deklaracja, że samorząd będzie postępował zgodnie z zasadami równości szans kobiet
i mężczyzn, a także deklaracja wdrażania na własnym terenie wynikających z niej zobowiązań. Karta zobowiązuje samorządy lokalne i regionalne do użycia ich kompetencji
i wpływów w celu osiągniecia większej równości w swojej społeczności.

Rada Miejska  w Nysie w czerwcu 2008 r. podpisując europejską kartę równości kobiet i mężczyzn w życiu lokalnym, uchwaliła równościowy plan działania dla Nysy na lata 2008 - 2010. Było to działanie nowatorskie w Polsce – tym bardziej, że kilka miesięcy wcześniej uchwała o przyjęciu europejskiej karty przepadła w Giżycku (w uzasadnieniu radni Giżycka stwierdzili, że istnieją dużo ważniejsze sprawy do uregulowania, a praktycznego funkcjonowania równości płci w mieście nic nie zakłóca). Również w Nysie przyjęcie karty nie spotkało się z entuzjazmem  Rady Miejskiej. Istnieje tam to samo zgubne przekonanie, że w mieście nie ma problemu dyskryminacji ze względu na płeć, a równe traktowanie kobiet
i mężczyzn wynika z Konstytucji RP, dyrektyw Unii Europejskiej, wymogów programów europejskich czy prac nad ustawą o równym traktowaniu. W realizacji zasad karty chodzi nie tyle o tropienie przejawów dyskryminacji płci, co o stwarzanie równych szans na samorealizację kobietom i mężczyznom – a to dwie odmienne kwestie.[10]

Wprowadzeniu Karty w Nysie towarzyszyły działania edukacyjne – dwie konferencje popularyzujące zasadę równości szans oraz działań antydyskryminacyjnych: Razem dla równości – konferencja o zasięgu powiatowym oraz ogólnopolska konferencja Kobiety
w społecznościach lokalnych zorganizowana przez Gminę we współpracy ze Związkiem Miast Polskich. Pierwszym etapem działania była diagnoza – czy Nysa daje równy dostęp do różnych form aktywności społecznej dziewczynkom i chłopcom, kobietom i mężczyznom.[11]

W tym celu przeanalizowano dane z Głównego Urzędu Statystycznego w Opolu, Powiatowego Urzędu Pracy w Nysie, Ośrodka Pomocy Społecznej, gminnych spółek
i jednostek organizacyjnych podległych Urzędowi Marszałkowskiemu w Nysie. Na podstawie dogłębnej analizy okazało się, że na terenie Nysy nie ma problemu dyskryminacji płci, ale istnieją pewne dziedziny w których należy zachować szczególną uwagę na zachowanie parytetów płci oraz motywowanie kobiet do większego zaangażowania w życie społeczne. Tak postawiona diagnoza doprowadziła do podjęcia decyzji o rozpoczęciu działań w trzech różnych obszarach:

·         Aktywizacji kobiet w wieku produkcyjnym w ramach programów Powiatowego Urzędu Pracy i innych form aktywacji zawodowej (tj. staże, praktyki, kursy itp.);

·         Popularyzowania i intensyfikacji pracy z kobietami, które już wykazały się aktywnością na rzecz społeczności lokalnej, co miało pozwolić na pokazywanie dobrych praktyk;

·         Przeanalizowania oferty edukacyjnej, kulturalnej i sportowej pod kątem równości szans chłopców i dziewcząt w wieku szkolnym.[12]

Wszystkie planowane zmiany z sukcesem wprowadzano w życie dzięki pozyskiwaniu środków Unii Europejskiej. Z Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Nysa uzyskała
w sumie 2,1 mln zł na projekty w zakresie pomocy społecznej, w obszarze edukacji sfinalizowano trzy projekty, a Powiatowy Urząd Pracy zdobył środki na program zachęcający kobiety do zakładania własnych biznesów. Poza tym uruchomiono szereg szkoleń „miękkich” i „twardych”, zagwarantowano zatrudnienie kilkudziesięciu kobietom i wprowadzono dziewczęce klasy sportowe.

Przykład Nysy wdrażającej Europejską Kartę Równości Kobiet i Mężczyzn, pokazuje, że wyrównywanie szans między kobietami a mężczyznami oznacza w lokalnych społecznościach nie tylko zmianę postaw, ale także wspiera rozwój. To jedynie kilka kroków, a poprzez wprowadzanie wspierających równość projektów - zmniejsza się bezrobocie, rozszerzając ofertę edukacyjną – zmieniane są postawy społeczne – to z kolei generuje rozwój. Miasto udowodniło, że równość można najskuteczniej wypracować na poziomie społecznym, zawodowym i edukacyjnym jedynie przez realne działania. Jednocześnie
w Nysie podkreśla się, że bez inicjatywy jaką był Rok Równości, nie udałoby się osiągnąć tak wiele.

Zakończenie Europejskiego Roku Równości odbyło się pod koniec listopada 2007 roku w Lizbonie. Inicjatywa, którą zorgani­zowano w 27 państwach członkowskich UE oraz
w Islandii, Lichtensteinie i Norwegii należało poddać ocenie. W ewaluacji zewnętrznej, niezależni autorzy opisali działaniai dziedzictwo Roku, podali informacje ogólne i szczegó­łowe dotyczące licznych inicjatyw podejmowanych w ramach Roku, na dużą i małą skalę, skierowanych do wszystkich możliwych grup docelowych. Ocenili też stopień realizacji tych założeń poprzez ana­lizę dziesięciu studiów przypadku.[13]

Po otrzymaniu ewaluacji 19 czerwca 2009 r. Komi­sja Europejska przyjęła komunikat na temat ogólnej oceny Europejskiego Roku na rzecz Równych Szans dla Wszystkich 2007. Ocena była pozytywna, a zamierzone cele uznano za osiągnięte. Kluczem do sukcesu Roku było w ocenie komunikatu zdecentralizowanie organizacji całego projektu. Dzięki temu strategie, opracowywane wspólnie przez władze publiczne, przedstawicieli społeczeństwa oby­watelskiego i inne organizacje na szczeblu krajowym, mogły być dostosowane do indywidualnych potrzeb poszczególnych państw.[14]

 Podkreślano też żywe zaangażowanie poli­tyczne państw członkowskich, instytucji europejskich i społeczeństwa obywatelskiego. Było to po części efektem nacisku położonego na uwzględnienie wszystkich przy­czyn dyskryminacji wymienionych w unijnych dyrek­tywach w sprawie równości, dzięki czemu niektóre kraje i interesariusze po raz pierwszy zajęli się „trudnymi” przyczynami dyskryminacji. Zaangażowanie państw widoczne było też w znaczących środkach przeznaczonych na Rok Równości oraz w podjęciu realnej współpracy z różnymi interesariuszami w celu rozstrzygnięcia pro­blemów związanych
z dyskryminacją. W komunika­cie przytoczono wnioski z oceny dotyczące trwałości rozwiązań i uznano wkład Roku Równości w uzupełnienie dotychczasowego ustawodawstwa antydyskryminacyjnego. Ponadto ponownie wspomniano o znaczeniu równości szans
w obliczu kryzysu finansowego i gospodarczego, który rozpoczął się w ostatnich miesiącach 2007 r.

W Komunikacie wyraźnie zaznaczono, żeaby zapewnić długoterminowy, pozytywny wpływ Roku Równości, większość działań i sieci współpracy miała być kontynuowana po 2007 roku. Role kontynuatora pełniłnowy program UE na rzecz zatrudnienia i solidarności
o nazwie PROGRESS - finansujący działania w latach 2007-2013, który przejął niektóre najlepsze inicjatywy stworzone w czasie tego okresu. W dziedzictwie jaki pozostawił po sobie Europejski Roku Równości, w nowo wypracowanych  podejściach, pomysłach i bodźcach upatruje się szansę na postęp działań UE w dziedzinie równości i niedyskryminacji.[15]

 



[1] Równość w Unii Europejskiej. Teoria i praktyka, pr. zb., pod red., W. Bokajły, A. Pacześniak, Wydawnictwo Atla 2, Wrocław 2008, s. 9

[2] Op., cit., s.8-9

[3] Decyzja nr 771/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 maja 2006 r. ustanawiająca Europejski Rok na rzecz Równych Szans dla Wszystkich (2007) — w Kierunku Sprawiedliwego Społeczeństwa

[4]Szczyt Równości na szczeblu ministerialnym jest organizowany co roku i ma służyć ustaleniu dalszych kroków jakie musza zostać podjęte w celu osiągnięcia prawdziwej Jedności Europejskiej.

[5]Po przyjęciu zielonej księgi „Równość i niedyskryminacja w rozszerzonej Unii Europejskiej (UE)” (przedstawionej w dniu 28 maja 2004) Komisja określiła strategię konkretnej i aktywnej promocji niedyskryminacji i równych szans dla wszystkich. Jednym z głównych celów tej strategii jest zapewnienie skutecznej ochrony prawnej przed dyskryminacją w całej UE poprzez pełną transpozycję prawodawstwa wspólnotowego w tej dziedzinie przez wszystkie państwa członkowskie. W komunikacie zachęca się również do przyjęcia dodatkowych środków, takich jak rozpowszechnianie informacji, podnoszenie świadomości, wymiana doświadczeń, szkolenia i dostęp do wymiaru sprawiedliwości.

[6]Jego wyniki publikowano na konferencji inauguracyjnej w Berlinie 30 stycznia 2006 roku

[7]Opracowanie własne na podstawie Decyzji nr 771/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej ustanawiającej Europejski Rok na rzecz Równych Szans dla Wszystkich (2007) z dnia 17 maja 2006 r.

 

[8] Na działania przygotowawcze Europejskiego Roku Równych Szans dla Wszystkich w 2006 r. i obchody same w 2007 r. przeznaczono 13,6 mln euro.

 

[9]Do końca 2011 roku podpisało ją ponad 500 jednostek samorządu terytorialnego.

[10] J. Barska, Miasto, które dba o równe szanse mężczyzn i kobiet, W: ThinkTank Kobiety. Specjalny dodatek do magazynu Thinktank na II Kongres Kobiet 2012, Warszawa 2010, s.17

[11] Różne są praktyki działania miast w ramach Europejskiej Karty Równości Kobiet i Mężczyzn, na przykład w Wiedniu rozgorzała przy tej okazji (kuriozalna) debata czy na znakach drogowych łopatą ma machać postać kobiety czy mężczyzny.

[12] J. Barska, Miasto, które dba o równe szanse mężczyzn i kobiet, op., cit., s.18

[13] Promowanie równości. Działania przeciwko dyskryminacji w 2009 roku, W: Społeczna Europa, Publikacja Komisji Europejskiej, 2010 r., s. 23

[14] Op.,cit.,

[15] Rezolucja Rady z dnia 5 grudnia 2007 r. w sprawie dalszych działań po zakończeniu Europejskiego Roku na rzecz Równych Szans dla Wszystkich (2007), Dziennik Urzędowy C 308 , 19/12/2007 P. 0001 - 0005

Autorka: prof. dr hab Zofia Sujkowska - Życka